Paprykarz szczeciński to jedna z tych potraw, które budzą nostalgię u wielu Polaków. Ta rybna pasta o charakterystycznym smaku przez lata była nieodzownym elementem wycieczek, wyjść na działkę czy szybkich przekąsek w domu. Choć sklepowe wersje są łatwo dostępne, przygotowanie paprykarza w warunkach domowych daje możliwość kontrolowania składników i dostosowania smaku do własnych preferencji.
Ciekawa historia paprykarza szczecińskiego
Ta kultowa konserwa ma bardzo ciekawą historię. Paprykarz szczeciński powstał w latach 60. XX wieku w Przedsiębiorstwie Połowów Dalekomorskich „Gryf” w Szczecinie. Legenda mówi, że inspiracją była afrykańska potrawa, którą polscy rybacy poznali podczas połowów u wybrzeży Afryki Zachodniej. Szef produkcji, Wojciech Jakacki, zmodyfikował oryginalny przepis, zastępując niektóre składniki tymi łatwiej dostępnymi w Polsce. Przez dekady paprykarz był symbolem polskich konserw i do dziś cieszy się ogromną popularnością. Niestety, współczesne wersje sklepowe często zawierają konserwanty i inne dodatki chemiczne, dlatego warto spróbować przygotować tę pastę samodzielnie.
Składniki potrzebne do przygotowania domowego paprykarza
Do przygotowania paprykarza szczecińskiego potrzebne będą:
- 500 g ryby morskiej (dorsz, mintaj, łosoś lub mieszanka różnych ryb),
- 200 g ryżu (najlepiej białego, długoziarnistego),
- 3 średnie cebule,
- 2-3 czerwone papryki (świeże lub konserwowe),
- 2 łyżki koncentratu pomidorowego,
- 3 łyżki oleju roślinnego,
- 1 liść laurowy,
- 3 ziarna ziela angielskiego,
- 1 łyżeczka słodkiej papryki w proszku,
- 1/2 łyżeczki ostrej papryki w proszku,
- sól i pieprz do smaku.
Zaczynamy przygotowanie
Ryby
Na początek należy odpowiednio przygotować rybę. Świeżą rybę trzeba umyć, usunąć ości, skórę i ewentualne wnętrzności. Można też użyć mrożonych filetów, które są już zazwyczaj oczyszczone. Rybę umieszczamy w garnku, zalewamy wodą tak, by była całkowicie zanurzona, dodajemy liść laurowy, ziele angielskie, szczyptę soli i gotujemy na małym ogniu przez około 15-20 minut, aż mięso stanie się miękkie i będzie łatwo oddzielać się od ości. Po ugotowaniu rybę odcedzamy, zachowując wywar. Mięso studzimy i dokładnie rozdrabniamy, usuwając wszystkie pozostałe ości. Można to zrobić ręcznie, używając widelca, lub z pomocą malaksera — wówczas trzeba uważać, żeby masa nie stała się zbyt jednolita, bo paprykarz powinien mieć wyczuwalne kawałki ryby.
Ryż
Równolegle do gotowania ryby można przygotować ryż. Płuczemy go dokładnie pod bieżącą wodą, a. następnie gotujemy w lekko osolonej wodzie. Ryż nie powinien być kleisty, ale też nie może być twardy. Idealnie, gdy jest al dente, czyli lekko twardy w środku. Po ugotowaniu odcedzamy i pozostawiamy do ostygnięcia. Cebule obieramy i kroimy w drobną kostkę.
Reszta składników
Paprykę myjemy, usuwamy gniazda nasienne i również kroimy w drobną kostkę. Na patelni rozgrzewamy olej i podsmażamy cebulę do zeszklenia. Dodajemy paprykę i smażymy całość przez kolejne 5-7 minut, aż warzywa zmiękną. Następnie dodajemy koncentrat pomidorowy, mieszamy i smażymy jeszcze przez 2-3 minuty. Doprawiamy papryką w proszku, solą i pieprzem.
Kiedy wszystkie składniki są już gotowe, możemy przystąpić do łączenia. W dużej misce umieszczamy rozdrobnioną rybę, ugotowany ryż oraz warzywa. Całość dokładnie mieszamy. Jeśli masa wydaje się zbyt sucha, można dodać kilka łyżek wywaru z ryby. Konsystencja powinna być zbliżona do pasty, ale z wyczuwalnymi kawałkami. Teraz najważniejszy moment — degustacja i korekta smaku. Paprykarz powinien mieć wyrazisty, lekko pikantny smak. Jeśli trzeba, dodajemy więcej soli, pieprzu lub papryki w proszku.
Smaczny, bo domowy
Domowy paprykarz szczeciński najlepiej smakuje jako dodatek do pieczywa. Można go podawać na kanapkach, krakersach lub grzankach. Świetnie komponuje się z dodatkiem świeżych warzyw, takich jak ogórek, pomidor czy rzodkiewka. Dla urozmaicenia smaku warto skropić kanapkę sokiem z cytryny lub udekorować świeżymi ziołami — szczypiorkiem, koperkiem lub natką pietruszki. Paprykarz sprawdzi się także jako składnik sałatek, farsz do jajek czy dodatek do ziemniaków.
Gotowy paprykarz można przechowywać w lodówce do 3-4 dni w szczelnie zamkniętym pojemniku. Jeśli chcemy, by zachował świeżość na dłużej, możemy go zamrozić lub przygotować prawdziwe konserwy. W przypadku zamrażania wystarczy przełożyć paprykarz do pojemników odpowiednich do mrożenia. Tak przygotowany paprykarz może wytrzymać w zamrażarce nawet kilka miesięcy.
Przygotowanie domowego paprykarza szczecińskiego to nie tylko sposób na smaczną przekąskę, ale również sentymentalna podróż do czasów, kiedy ta konserwa była prawdziwym rarytasem. Choć proces nie jest skomplikowany, wymaga nieco czasu i cierpliwości. Efekt jednak wart jest wysiłku — domowy paprykarz przewyższa smakiem większość dostępnych w sklepach produktów.
zdjęcie: Kpalion, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons
